Lekcja Japońskiego nr. 1

[bennosuke]

Parę słów wstępu...

Językiem japońskim na świecie posługuje się około 130 mln. rodowitych japończyków (nie wliczam w to ludzi, którzy w jakiś tam sposób również się go uczą). Używany jest prawie wyłącznie na wyspach Japonii. Jest to język o nieustalonej przynależności genetycznej, zawierający pewne elementy ałtajskie, być może spokrewniony z koreańskim. Uległ wpływom języka chińskiego. Posiada trojaki system pisma. Pierwszym z nich i zarazem najtrudniejszym do opanowania jest alfabet piktograficzny zapożyczony od Chińczyków, czyli Kanji, ale o tym w przyszłym "wstępie do kanji" bądź w dziale specjalnie do tego zrobionym. Dwa pozostałe "alfabety" to tzw. kana. Jednemu znaczkowi tutaj odpowiada sylaba, a nie jak w kanji kilka do kilkunastu słow. Dokładniej:

Hiragana - zawiera 46 znaków. Służy do zapisu końcówek gramatycznych, partykuł, zaimków i nie tylko.



Katakana - zawiera 46 znaków. Służy głównie do zapisu słów zapożyczonych z innych języków. Cechą dosyć charakterystyczną dla tego alfabetu jest „kanciasty’ wygląd znaczków.



Warto jest zacząć naukę od opanowania tych znaków utrwalając je podczas następnych lekcji.

Dodatkowo w użyciu jest tzw. Rōmaji, czyli zapis języka japońskiego z użyciem alfabetu łacińskiego.　Są 3 powszechnie używane systemy zapisu rōmaji, ale w tym kursie używać będziemy najczęściej stosowany system Hepburna (hebon shiki).
dop. sergioosh

Język, o którym tutaj mówimy jest bardzo prosty, jeżeli chodzi o wymowę:

j - polski "dż"
r - słabe polskie "r" zbliżone do "l"
shi - polski "ś"
tsu - polskie "c” w słowie "cud"
w - polskie "ł"
y - polskie "j"
z – polskie „dz”
chi- polski "ć"


Nikt nie powinien mieć z wymową większego problemu. W Internecie bądź w niektórych podręcznikach do nauki można trafić na płyty z wymową. Bardzo poręczne dla początkującego. Wymowa jest zdecydowanie prostsza od np.: języka chińskiego który jest językiem tonowym.

W języku japońskim bardzo ważne jest użycie długiej lub krótkiej samogłoski. Ma to wielki wpływ na znaczenie wyrazu, np.: "kyo" czytamy przez krótkie "o", znaczy to tyle, co mijać, opuszczać (jednakże jest to homofon wiec lepiej się go nie uczyć i nie używać podczas rozmowy, ale o tym dokładniej w dziale kanji) a "kyō" czytane przez długie "o" oznacza np.: most, zło, uczyć. Takich przykładów można znaleźć jeszcze masę, ale o tym szerzej w kanji.

Przechodząc do samej nauki języka. Jest to zajęcie czaso- i pracochłonne. Do nauki trzeba się naprawdę przykładać żeby nie zrezygnować po pierwszym miesiącu nauki. Jeśli tego nie będziemy robić to np.: diagramy kana mogą nam powypadać z pamięci i poświęcony czas na ich naukę pójdzie na marne. Dlatego bez odpowiedniego postanowienia lepiej wcale nie zaczynać.
Systematyczność w nauce pisma jest bardzo ważna. Jeśli chcemy nauczyć się 2000 tys. Kanji to naprawdę potrzebne będzie samozaparcie.


Lekcje japońskiego.

Słowem wstępu:
W lekcjach tych będę próbował wytłumaczyć i nauczyć was podstaw gramatyki języka Japońskiego. Będziemy zaczynać od zdań najprostszych, fundamentalnych wręcz, aż… dojdziemy do momentu w którym jestem ja.
Będę się starał prowadzić lekcje w sposób zrozumiały i zarazem zabawny. Będą dialogi, odwołania do kultury Japonii, ćwiczonka sprawdzające i wiele innych. Będziemy brnąć razem po przez najprostsze zdanka, koniugować czasowniki, zabawy z przymiotnikami, formami -te, klasyfikatorami itd. Wszystko i nawet więcej w lekcjach japońskiego.
Jeśli się uda to będą wklejane zdjęcia do np.: dialogów, aby były łatwiejsze w odbiorze.
W ogólnym zamyśle mam zamiar stworzyć jeden z lepszych poradników do nauki języka japońskiego. Zobaczymy jak to będzie.


Sam uczę się języka japońskiego trzy piękne lata. Robię to na własną rękę. Ucze się z wielu podręczników(gramatycznych),pomaga mi też wiele ludzi np.: studentów japonistyki. Więc jestem całkiem wiarygodny i zaręczam was, że nie popełniam żadnych błędów w nauce języka który kocham i ubóstwiam. Mam nadzieje, że swoją pasje będę kontynuował do końca życia aż kiedyś uda mi się zgłębić ten "chory" język dostatecznie głęboko.....

Jak by się udało to przy lekcjach kanji dodawalibyśmy zdjęcia ze skanowane dla lepszego zrozumienia przez was zagadnień. Jeżeli chodzi natomiast o diagramy kana znajdziecie je u nas na stronie.

Pozdrawiam Grzegorz aka „bennosuke”.

Lekcja nr.1

1. Ok., zaczynamy od podstaw. Mianowicie od zdań, od których chyba każdy zaczynał przygodę z językiem japońskim, a przynajmniej tak mi się wydaje. Ja to nazywam zdania fundamentalne, ale to tylko wymysł mojej chorej wyobraźni.
Tak czy siak, na bazie tych zdań w przyszłości będziemy konstruować coraz to zawilsze i skomplikowane wypowiedzi. Bierzmy się do roboty.

わたしはいぬです。
Watashi wa inu desu.

Zdanie oznacza tyle co "jestem psem". Nie żeby była to prawda, ale na potrzeby przeprowadzenia lekcji posłużę się takim przykładem. Na podstawie tego zdania opisze pewne części zdania japońskiego.

わたし – Watashi – Ja

Watashi tłumaczy się jako "ja" po polsku, lecz w języku japońskim można określić to na wiele sposobów, więc jeszcze do tego wrócimy.

は – wa – partykuła.

Wa, bo właśnie tak poprawnie się to czyta jest partykułą. Zapisuje się ją natomiast hiraganą tylko i wyłącznie przy użyciu sylaby ha. To bardzo ważne.
Na upartego partykułę tą można przetłumaczyć jako: „jeżeli chodzi o…”. Zadaniem tej partykuły jest pokazanie co będzie głównym tematem zdania.

いぬ – inu – pies

Tutaj nie potrzebne są tłumaczenia.

です – desu - Jest to wykładnik czasu i trybu zdania

Wszystko to razem tworzy najprostszą konstrukcję zdaniową : A wa B desu.
Jak już mówiłem jest to dopiero czubek góry lodowej.

Należy przy tym zauważyć bardzo istotną cechę języka japońskiego odróżniającego go od np. języka polskiego czy angielskiego. Cechą tą jest budowa zdania typu SOV (Subject-Object-Verb), czyli podmiot-dopełnienie-orzeczenie.
Dla zobrazowania sytuacji zdanie poprawnie po polsku, czyli w systemie SVO:
Ja jestem psem
a teraz w SOV:
Ja psem jestem.
dop. sergioosh

2. A teraz jak skonstruować z zdania powyżej zdanie pytające. Nic prostszego. Już objaśniam.

わたしはいぬですか。
Watashi wa inu desu ka.

Czy ja jestem psem? Zdanie to powstało tylko dzięki dodaniu partykuły pytajnej "ka". Dodajemy ją zawsze na końcu zdania. Dzięki takiemu zabiegowi powstaje nam zdanie pytające.

3. Jeśli chcemy czemuś zaprzeczyć musimy trochę coś zmienić.

わたしはいぬではありません。
Watashi wa inu dewa arimasen.

Dewa arimasen oznacza tylo co „nie jest”. Dodajemy je na końcu zdania zamiast czasownika „desu” i wtedy powstaje nam zdanie jak powyżej , czyli : Nie jestem psem. Proste? No jasne, krzyczy tłum ludzi za oknami.
Zamiast dewa arimasen możemy również użyć ja nai. To również oznacza "nie jest" ale stosowane jest np.: tylko kiedy rozmawiamy z przyjacielem. Ale o tym szerzej w innej lekcji.

Ok. podstawy zostały przedstawione. Nauczenie się tego nie powinno zabrać wam zbyt dużo czasu. Pamiętajcie, że w miejsca rzeczowników można wstawiać inne słowa które znamy i tak kombinując uczyć się coraz więcej.

A teraz czas drogie dzieci na dialog. Zawarte w nim będzie wszystko z dzisiejszej lekcji. Dialog w ramach utrwalenia wiadomości ma się rozumieć. Ok. zabieramy się do roboty.
W dialogu występują pan Jan i pani Maria. Oszczędzę was i nie będę pisał kaną. Sama rozmowa jest trochę toporna i uproszczona.

Maria: Hajimemashite. Watashi wa Maria desu. Yoroshiku.
Yan: Watashi wa Yan desu. Hajimemashite.
Maria: Anata wa sensei desu ka.
Yan: Iie, watashi wa sensei dewa arimasen. Watashi wa gakusei desu. Maria-san wa pōrandojin desu ka.
Maria: Hai, watashi wa pōrandojin desu.

Ten krótki dialog demonstruje nam wszystko czego mogliśmy nauczyć się w tej lekcji. Jest to dosyć uproszczona wersja zwykłego dialogu.Ale jest powitanie i dalsza cześć rozmowy.
Na tym etapie nie będziemy za głęboko wchodzić w dialogi.
A tutaj lista słówek z dialogu.

Hajimemashite- Miło mi Ciebie poznać
Yoroshiku- Miło mi Ciebie poznać
Anata- Ty (kolokwialnie, ale o tym więcej w następnej lekcji).
Iie- nie
Sensei- nauczyciel
Gakusei- student
Pōrandojin- Polak, Polka, o tym więcej w następnej lekcji(pisane w katakanie)
Hai-tak

To by było na tyle. Na tym zakończymy lekcję pierwszą. Do zobaczenia w kolejnej lekcji.

[Kashman]

chcialem sie zapytac o kwestie akcentowania
slyszalem ze zwykle akcent pada na przedostaatnia sylabe.
Dodaje ze jestem skrajnie poczatkujacy.

[bennosuke]

Jak podaje mądra definicja-Cząstką akcentowaną jest sylaba z akcentem tonicznym.

Sylaby bądź samogłoski mogą być wymawiane nisko lub wysoko. Nie ma to jednak większego wplywu na zrozumienie kontekstu.Japoński nie jest jak Chiński językiem tonowym,tutaj wszystko wynika z kontekstu.
Aby poprawnie wymawiać odpowiednie wyrazy, z uwzględnieniem akcentu należy wzorować się na wyrazach wypowiadanych przez rodowitych japończyków. Kiedys moze tutaj umiescimy pare nagran w ktorych wypowiadaja sie japonczycy.

[Kashman]

ok rozumiem
Wielkie dzieki za odpowiedz
wlasnie zamierzam sie do zdawania na japonistyke i chcialem zrobic sobie troche lepszy start z jezyka wiec stronak na pewno sie pryda.

[bennosuke]

hehe ja tez startuje..do poznania... kolejna lekcja juz niebawem...

[Kaiou]

Główny zły charakter przybył :) Skoro gdzieś widze kurs języka to sobie go obejrzę i skomentuję, nie obrazicie się że zrobię tak i tutaj mam nadzieję. Moje uwagi odnośnie błędów w pierwszej lekcji:

1. "shi - polski "ś" albo słabe "szi" - w języku japońskim nie występują twarde dźwięki takie jak "szi" - "shi" czyta się wyłącznie jak polskie "ś" tak jak "chi" to "ć"

2. "Jeżeli już się zdecydujecie na naukę jakiegoś z diagramów kana to polecam, katakane bo jest najprostrza" - katakana nie jest w sumie prostsza niż hiragana bo obowiązują je te same zasady. Na naukę tak naprawdę wystarczą nawet dwa dni. Na dodatek rozpoczynanie od katakany nie ma sensu ponieważ hiragana jest dużo częściej stosowana (jak np są w niej zapisane wszystkie przyklady w tej lekcji) :)

3. "desu- odpowiednik naszego czasownika „być”. Jak większość czasowników japońskich występuje na końcu zdania. Czasowniki zawsze kończą się na „u” ale o tym kiedy indziej" - to jest niestety najczęstszy błąd większości kursów internetowych - desu nie jest czasownikiem! Jest to wykładnik czasu i trybu zdania. W żadnym wypadku nie ma znaczenia "być". Jego zadaniem jest pokazywać w jakim czasie (np tutaj nieprzeszlym) i trybie jest zdanie (desu pokazuje że zdanie jest oznajmujące natomiast dehaarimasen że jest to zaprzeczenie)

4. "Douzoyoroshku" - yoroshiku powinno być

5. "porandojin" - należałoby zaznaczyć że po-rando pisze się katakaną i że po jest długie (jak już sam wspomniałeś wcześniej, jest to bardzo ważne...)

6. "Hajimemashite- Miło mi Ciebie poznać
Douzoyoroshiku- Miło mi Ciebie poznać" - hijimemashite mówi się do pierwszy razspotkanej osoby na powitanie jakby, natomiast douzoyoroshiku jest na pożegnanie i znaczy mniej-więcej tyle co "polecam się na przyszłość"

7. Co do toniczności i akcentów. W językach indoeuropejskich akcent służy do odróżniania od siebie wyrazów w toku mowy, natomiast tonem zaznaczamy pewne części wypowiedzi. W japońskim jest to na odwrót - ton oddziela wyrazy i sentencje od siebie (ton zwykle opada i w konkretnym wyrazie jak i w całej wypowiedzi) natomiast akcentujemy to co chcemy zaznaczyć

Zdrówko :)

[Kanashii]

He oczywiście do twoich uwag na pewno sie przystosujemy i ciesze się iż ktoś to czyta no to kampai

[bennosuke]

hmmm w sumie taka konsultacja nie byla by zla...dzieki za wskazanie bledeow,postaram sie wyedytowac i pozmieniac...na szczescie nie sa jakies wyjatkowo razace...

EDIT:Bledy wyedytowane,postanawiam poprawe i prosze o rozgrzeszenie

[Kaiou]

Cieszę się że się na coś przydaję, później poszaleję po innych lekcjach :)

[machina]

[bennosuke]

pare razy spotkałem się ze znakiem zapytania,ale zdanie wyglądało wtedy zdeczka inczej,osobiście ,dotychczas spotykałem się tylko z partykułą pytajną KA,ale postaram się zgromadzić o tym jakieś informacje.

[Kaiou]

Najczęściej pytajnika nie używa się - bo i po co skoro mamy ka lub inne zwroty świadczące o tym że jest to pytanie? Pojawia się czasami kiedy chcemy podkreślić pytanie lub też kiedy nie mamy końcówki świadczącej o tym że o coś pytamy

[machina]

ale intonują to tak, aby to było pytanie prawda? wiem, głupie pytanie, bo oglądając filmy, o ile mnie pamięć nie myli, to intonują, ale pytam dla pewności... różne języki różnie mają

[nezumi]

intonują :)

a jest jakiś język, w którym się tego wogóle nie intonuje?... (taki mały offtopic, ale serio mnie to zaintrygowało )

[machina]

heh, tego to nie wiem, ale ostatnio przewinęły mi się przez łapy rozmówki norweskie i tak mnie przeraziła sztywność ich wymowy i zasad, że nie zdziwiłbym się, jakby tak chłodny i nudny naród mówił wszystko monotonnie. no ale to tylko moja chora wyobraźnia. zresztą kto wie, czy w Afryce nie istnieje jakieś plemię tuchiuaka, albo co... albo eskimosi!!! jak pocierają się noskami, to jak mają np. wykrzyknąć? no chyba, że zdanie zakończą potężnym pociągnięciem w rozmówcę z dyńki

[dcwynar]

[bennosuke]

po pierwsze, kaiou ma racje, katakana jest banalna i naprawde mozna ja opanowac w 3-4 dni. Wystarczy tylko zkumać podstawy i mieć dobrą metode nauki i po robocie.
po drugie , nie mamy uczyć akcentu ? Dleczego ? Jezeli chce się nauczyć dobrze języka japońskiego trzeba poznać jego wszystkie aspekty.

[Kaiou]

Naprawdę obu sylabariuszy na raz idzie się nauczyć w dwa dni (sprawdzone wstrząsowo). Acz wiadomo że można robić błędy. Jednak nauka do czasu osiągnięcia bezbłędnego stawiania znaczków (nie mówię tu o kształcie bo wypracowanie sobie ładnego stylu to inna sprawa) to maksymalnie tydzień...

[deo]

tego znakuで nie ma w tablicach co oznacza?
i jak zapisywac slowa na 'd' jak np. Dare mo??

[Kanashii]